Biraz Mısır’ı konuşalım 🌽

Mısır’ın püskülünü atmayınız, diüretik olarak etkili bir üründür.

Anonim Tıp

Ali Ekber Yıldırım, Tarım Yazarı mahlası ile, tarım ve tarım politikaları ile ilgili yazıyor, aktif olarak yurtiçinde ve yurtdışında gündemi takip ediyor. Son bir yıldır benim de Instagram gündemimde, yazdıklarını takip ediyorum ya da araştırıyorum. Bir çok okuma yapmama vesile oluyor. Tarım da diğer sağlık konuları gibi sağlık, Fitness ve Wellness gündeminde.

Bu sabah uyandığımda Sayın Yıldırım’ın şu paylaşımını gördüm. Konuyu anlamak için iki soru sordum:

1- Türkiye neden Mısır ithal ediyor?

2- Hasat zamanı Mısır ithal edilir mi?

Türkiye’nin Mısır üretiminin yaklaşık 6,5 Milyon ton olduğunu, özellikle yemlik mısırın en büyük payı kapladığını öğrendim. Tükettiğimiz Mısır miktarı ise 7,5 Milyon ton civarında. Kaba bir hesapla yıl içersindeki ihtiyacımızın %85’ini üretebiliyoruz ve ihtiyaçlarınızı karşılamak için Mısır ithal etmemiz gerekiyor. Birinci sorumun cevabını aldım ve her yıl yaklaşık 2 Milyon ton Mısır ithal ettiğimizi öğrendim.

Mısır ekimi toprağın nemine bağlı olarak Mart-Nisan aylarında gerçekleşiyor ve hasat yine ürünün nem oranına göre Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında toplanıyor. İkinci sorumun cevabı ile ilgili olarak şöyle bir bilgiye ulaştım: ‘Ekonomi Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü İhracat: 2011/1 sayılı Tarım Ürünlerine İlişkin Dahilde İşleme Rejimi(DİR) Genelgesi’nde “DİR kapsamında “15 Ağustos-30 Kasım” tarihleri arasında mısır ithalatına izin verilmez. Ancak, ihracat taahhüdüne konu eşyanın ihracatının tamamının gerçekleştirilmesini müteakip bu dönemde de ithalata izin verilir.” hükmü çerçevesinde ülkemizde mısırın iç piyasadaki arz talep dengesini sağlayarak fiyat dalgalanmalarının önlenmesi amaçlanmaktadır. İhracat taahhüdünü tamamlayan firmalara ise ithalat dönem kısıtlaması uygulanmamakta, bu kapsamda, 15 Ağustos-30 Kasım tarihlerinde de ithalat hakkı verilmektedir.’

İlgili düzenlemeden şunu anlıyorum; hasat zamanı ithalat yapılabilir ama ürün ihracatının tamamlanması koşuluyla. Bu düzenlemeye göre şu günlerde ithalat yapılamaması gerekiyor. Bu sürecin diğer tarafı Tarım Mahsülleri Ofisi (TMO), onların sayfasında henüz güncel bir bilgi yok, Uluslararası basında da bilgilendirme henüz bulamadım. Yeni düzenlemeler dahilinde ürün depolama ya da ithalat zamanları ile ilgili güncelleme yapılmış olabilir. Durum bilgisini ilerleyen günlerde alabiliriz.

Yaptığım okumalardan sonra biraz devlet kaynaklarını inceledim. 2004 yılında Tarım ve Orman Bakanlığı şöyle bir açıklamada bulunmuş: ‘Ekin alanlarında %30 artış ile 2005 yılında ve sonrasında Mısır ithalatı yapılmayacak ve ihtiyacımız olan miktar iç üretimle karşılanabilecektir.’

Ekim alanlarındaki artış Mısır ithalatını oldukça azaltabilirdi, henüz tamamen kendine yetebilir duruma gelmemişiz ve yükselen üretim maliyetleri sebebiyle ithalat artabilir. Diğer taraftan ekim alanının verimliliği de ayrı bir konu. 1984 yılında tohumluk üretimi için özel sektör izni çıkmış, 1987’de ise tohumluk dağıtımı devlet tekeli sonlanmış. Ayrıca verimliliğin arttırılması için hibrit Mısır çeşitler artırılmış. Açık döllenen köy mısırlarımızın verimliliğinin düşük olduğu yazılmış ama bu bilgiyi teyit edemedim. Farklı Mısır hibritleri farklı bölgelerde, nem oranına göre çeşitlilik gösteriyor. 2000-2011 yılları arasında dekar başına verimliliğin artığı belirtilmiş. En verimli Mısır üretimi A.B.D’de gerçekleşiyor ve dünya Mısır üretiminin %40-45’ini karşılıyorlar. Ayrıca Mısır verimi ülkemizde dekara göre buğday ve çeltkten daha yüksekmiş ve bu üç bitki ayrıca dünyada en çok üretilen bitkiler.

2004 yılında kayıt edilen bir datada dünyanın %80 Tarım üretiminin gelişmekte olan ülkelerden sağladığını yazılmış. O dönemde 70 Milyon çiftçi ailesi varmış. Elbette bu başka bir soruyu gündeme getiriyor: 2022 dünyasında olası kıtlık, pandemi ve savaş senaryoları içerisinde ana kapitali Tarım ve Hayvancılık olan ülkeler hala az gelişmiş ya da gelişmekte olan ülkeler midir?

Kaynaklar ve okumalar aktif linkleri:

https://arastirma.tarimorman.gov.tr/ttae/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=89

http://akkus.ziraatodasi.org.tr/misir-yetistiriciligi

Click to access 898-fe5b342c-8921-409b-a52e-86dcecddc1f4.pdf

https://www.bloomberght.com/turkiye-325-bin-ton-misir-ithal-etti-2289828-amp

https://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-62052338.amp